ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗ ΣΩΣΤΗ ΒΟΛΤΑ ΣΚΥΛΟΥ

Για να είναι η βόλτα ευχάριστη, να μας ακούει  και να μη μας τραβάει το λουρί


βολτα σκυλων


Το να εκπαιδεύσουμε το σκύλο μας να μη μας τραβάει την ώρα της βόλτας είναι τόσο εύκολο όσο και απαραίτητο, και είναι κάτι που θα πρέπει να του μάθουμε από την πρώτη στιγμή.  Όσο πιο νωρίς ξεκινήσουμε , τόσο πιο εύκολα θα μάθει. Όσο είναι μικρός είναι μεγάλη ευκαιρία να μάθει πολύ εύκολα και θα ήταν κρίμα να την χάσετε.

Αυτό σε καμία περίπτωση δε σημαίνει πως δε μπορούμε να μάθουμε τη σωστή βόλτα και σε ένα σκύλο μεγάλης ηλικίας. Απλά σε αυτή την περίπτωση θα χρειαστούμε περισσότερη υπομονή και χρόνο αλλά  σε κάθε περίπτωση κάθε σκύλος μπορεί να μάθει να συμπεριφέρετε σωστά στη βόλτα και να μη τραβάει ανεξέλεγκτα.


Η σημασία της βόλτας


Τα περισσότερα σκυλιά δε βγαίνουν για  βόλτα όσο συχνά θα έπρεπε, ακριβώς επειδή δεν έχουν συνηθίσει  σωστά από την αρχή, με αποτέλεσμα να τραβάνε και γενικά να μην  ακούνε όταν τα βγάζουμε έξω, κάνοντας την βόλτα αντί για απολαυστική κουραστική. Έτσι στερούμε από τον εαυτό μας αρκετές ευχάριστες και χαλαρωτικές στιγμές παρέα με τον τετράποδο φίλο μας.  Κυρίως όμως στερούμε  του σκύλου μας κάτι τόσο πολύτιμο και βασικό για αυτόν όσο η βόλτα. Η καθημερινές βόλτες είναι απαραίτητες για κάθε σκύλο. Αν δεν τον πάμε συχνά γιατί δεν έχει ακόμα εκπαιδευτεί και μας βγάζει στο λάδι - αυτό είναι ευχάριστο, γιατί στο χέρι μας είναι να το αλλάξουμε άμεσα. Αν όμως η ιδέα της βόλτας με το σκύλο γενικά δε μας ενθουσιάζει, τότε ο σκύλος σαν κατοικίδιο απλά δε μας ταιριάζει. Το πόσο αρέσει στους σκύλους η βόλτα το βλέπουμε από την αντίδρασή τους όταν ακούνε τη συγκεκριμένη λέξη! Ο ενθουσιασμός που ακολουθεί δείχνει πόσο τους αρέσει και πόσο το έχουν ανάγκη. Τα σκυλιά  είναι από τη φύση τους περιπατητές. Με το χάραγμα,  σηκώνεται η αγέλη και περπατάνε προς αναζήτηση τροφής και ερεθισμάτων. Τίποτα λοιπόν δε τα ενθουσιάζει περισσότερο από ότι μια βόλτα με την αγαπημένη τους αγέλη.. με εμάς! 


 Τι προσφέρει η βόλτα στο σκύλο μας; (αλλά και σε εμάς ίσως..):

1.   Ποικιλία εξωτερικών ερεθισμάτων με αποτέλεσμα την πνευματική τόνωση και άσκηση και την αποφυγή ανίας. Με τη βόλτα, ο σκύλος έχει τη δυνατότητα να έρθει πιο κοντά στη δική του φύση   ικανοποιώντας τις αισθήσεις του και το ένστικτο εξερεύνησης: Κάνει χρήση της όσφρησης μυρίζοντας δεξιά αριστερά, ακούει, επεξεργάζεται, περπατάει,ζεί. 

2.   Σωματική άσκηση που σημαίνει υγεία.

3.   Εκτόνωση μέσω της ενέργειας που αποβάλει - σωματική και πνευματική με αποτέλεσμα έναν πολύ πιο ήρεμο και ικανοποιημένο σκύλο στο σπίτι. Όπως στον άνθρωπο,  η άσκηση έχει θετική επίδραση στην πνευματική υγεία και ηρεμία.

4.   Κοινωνικοποίηση  και ισορροπία - είναι κοινωνικό ον και έχει την ανάγκη να έρθει σε επαφή, να ανταλλάξει μυρωδιές και να αλληλεπιδράσει με άλλους σκύλους. Βγάζοντας το σκύλο τακτικά για βόλτα τον βοηθάμε να είναι και να παραμένει κοινωνικός χωρίς φοβίες σε άλλα ζώα, ανθρώπους, παιδιά, θορύβους και γενικά σε καθημερινές καταστάσεις και ερεθίσματα. Αποκτά αυτοπεποίθηση και κοινωνικές δεξιότητες. 

5.  Ευκαιρία να περάσει φανταστικά με τον καλύτερο φίλο του, εμάς! Η ίδια η βόλτα σαν διαδικασία όταν γίνεται σωστά είναι ευχάριστη και για τους δύο, και ταυτόχρονα έχει σαν αποτέλεσμα την περαιτέρω ενίσχυση του δεσμού με το σκύλο μας.

6.  Η βόλτα είναι από μόνη της η πιο ευχάριστη εκπαίδευση σκύλου. Κάποιος ίσως αναρωτηθεί σε τι ακριβώς εκπαιδεύουμε το σκύλο μας όταν ήδη έχει διδαχθεί τη σωστή βόλτα. Βγάζοντας βόλτα το σκύλο μας, κάθε φορά είναι και μια επανάληψη και επιβεβαίωση της ίδιας άσκησης  - κι ας είναι με ευχάριστο τρόπο δε παύει να είναι άσκηση - στην άσκηση αυτή ο σκύλος μαθαίνει με φυσικό τρόπο πως εμείς ορίζουμε πότε, πού και πώς θα πάμε βόλτα.Αυτό βοηθάει και τη γενικότερη συμπεριφορά του. Στόχος μας δεν είναι να επιβληθούμε στο σκύλο ως αφεντικό, αλλά αυτός είναι ο μόνος τρόπος να πετύχουμε από τη μεριά του την επιθυμητή συμπεριφορά - για το δικό του καλό ώστε να μη του λείπει ποτέ η βόλτα! Όπως στο αμάξι δε γίνεται να οδηγούν δύο άτομα ταυτόχρονα - το ίδιο και στη βόλτα. Φυσικά και θα του κάνουμε το χατήρι του συνοδηγού όταν μας δείξει με τρόπο πως επιθυμεί για παράδειγμα να στρίψουμε σε ένα στενό, όμως εμείς θα στρίψουμε το τιμόνι, αν και εφόσον το επιλέξουμε γνωρίζοντας πως δε μας το επιβάλει αλλά το ζητάει. 

7.  Στους σκύλους αρέσει να υπάρχει μια ρουτίνα, μια νόρμα - ένα πρόγραμμα. Με το να πηγαίνουμε το σκύλο βόλτα τακτικά - το ιδανικό είναι 3 φορές την ημέρα - ο σκύλος μας είναι πιο ήρεμος και λιγότερο επιρρεπής  σε προβλήματα συμπεριφοράς που προκύπτουν από την έλλειψη άσκησης και την ανία. Δεν είναι τυχαίο που πολλές νευρωτικές και ψυχαναγκαστικές συμπεριφορές των σκύλων εξαφανίζονται όταν πηγαίνουν τακτικά και καθημερινά την αναγκαία τους βόλτα. Όλα τα σκυλιά ανεξαρτήτως μεγέθους και ράτσας το έχουν ανάγκη.

8.  Θα είναι χρήσιμο να έχουμε στο μυαλό πως αν έχει ήδη γίνει στραβή αρχή και πλέον δε τον πάμε βόλτα τακτικά, είναι λογικό να μας δυσκολέψει τις πρώτες φορές λίγο. Με την έλλειψη εκτόνωσης στη βόλτα, είναι λογικό να έχει περίσσευμα ενέργειας και αυξημένη τάση να μας τραβάει αρχικά.  Όμως τηρώντας ένα καθημερινό πρόγραμμα σωστής βόλτας με το σκύλο μας, γρήγορα θα δούμε το σκύλο μας πολύ πιο ήρεμο, η ίδια η βόλτα της προηγούμενης μέρας θα το έχει ηρεμήσει αρκετά, η βεβαιότητα πως η βόλτα είναι πλέον μια ρουτίνα που επαναλαμβάνεται καθημερινά και πως θα έχει ξανά την ευκαιρία να βγει έξω σύντομα τον καθησυχάζει. Για αυτό μη  φοβάστε τις πρώτες φορές πως ο σκύλος δε μαθαίνει, δώστε του την ευκαιρία και θα δείτε πως θα μάθει. Ας ξεκινήσουμε τώρα το πρακτικό μέρος που είναι πολύ απλό και εύκολο. Το μόνο που χρειάζεται είναι υπομονή, επιμονή και τη δική μας αυτοσυγκέντρωση.

Εξοικείωση με το λουρί

Αν έχουμε κουτάβι είναι χρήσιμο να αρχίσουμε την εξοικείωση από τις πρώτες μέρες κι ας μη το πηγαίνουμε βόλτα (πριν γίνουν τα εμβόλια). Μπορούμε αρχικά τις πρώρες πρώτες μέρες να το έχουμε μέσα στο σπίτι του ή δίπλα ώστε να το γνωρίσει και να μάθει τη μυρωδιά του. Του το φοράμε απλά για λίγο κάθε μέρα και το αφήνουμε να το σέρνει ή ακόμα αν θέλουμε το  χρησιμοποιούμε  όταν θέλουμε να του μάθουμε την τουαλέτα (περισσότερα στο σχετικό άρθρο  για τουαλέτα).

Μάθημα πρώτο - αν δεν είμαι φρόνιμος η πόρτα δεν ανοίγει...

Η σωστή βόλτα ξεκινάει από το σπίτι. Χρησιμοποιούμε απλό λουρί και περιλαίμιο ή ακόμη καλύτερα στηθόδεσμο, βοηθάει και εκείνον να μην πνίγεται και εμάς να ελέγχουμε καλύτερα το βάρος του. Όταν έρθει η ώρα της βόλτας, δεν είναι καλό να  το κάνουμε θέμα στο σκύλο μας, δε ξεκινάμε να του λέμε πως θα πάμε βόλτα με σκοπό να τον ενθουσιάσουμε. Θέλουμε να βγούμε έξω από την πόρτα όσο το δυνατόν πιο ήραμε και έχοντας τα πάντα  υπό έλεγχο. Για αυτό, πριν ανοίξουμε την πόρτα, τον φωνάζουμε  και του δίνουμε την εντολή κάτσε. Αν δε κάθετε ήρεμος και πηδάει ή ξύνει την πόρτα για να βγει, περιμένουμε πρώτα να ηρεμήσει και να κάτσει. Τότε μόνο του φοράμε λουρί και περιλαίμιο και ξεκινάμε ήρεμα τη βόλτα λέγοντας πάμε. 

Η βόλτα ξεκίνησε 

Μας τραβάει αλλά καμία έκπληξη - φταίει ο ενθουσιασμός και πως δεν του έχουμε δείξει με τρόπο που να το καταλάβει πως δε πρέπει να προσπαθεί να ορίσει  εκείνος την κατεύθυνση της βόλτας. Την κατεύθυνση, τον ρυθμό και τη βόλτα την ορίζουμε εμείς. Τί να κάνουμε:


1.   Ξεκινάμε τη βόλτα ήρεμα όπως περιγράψαμε. Ο σωστός τρόπος βόλτας είναι να περπατάει ο σκύλος δίπλα στο πόδι μας από όποια πλευρά μας βολεύει, και του αφήνουμε λίγο λάσκα το σκοινί (ως εκεί που θέλουμε να φθάνει).  Λουριά που ξετυλίγουν αυτόματα και ξανατυλίγονται μόνα τους δεν είναι βολεύουν.  Δεν υπάρχει σωστή και λάθος πλευρά, σωστό είναι αυτό που μας βολεύει. Καλό είναι πάντως να καταλήξουμε σε μία πλευρά  για να περπατάει , και όσο μπορούμε να το τηρούμε για να συνηθίσει, και να κρατάμε πολύ καλά το λουρί στο χέρι μας.

2.   Ο βηματισμός μας - τουλάχιστον τον πρώτο καιρό - θα πρέπει να είναι σταθερός και ελαφρά ταχύς χωρίς να κοντοστεκόμαστε όποτε ο σκύλος θέλει σταματήσει. 

3.   Μόλις νιώσουμε  το λουρί να τεντώνεται και να μας τραβάει, αμέσως αλλάζουμε πορεία προς την ακριβώς αντίθετη κατεύθυνση κάνοντας του ένα χαρακτηριστικό ήχο ή λέγοντας του την εντολή πάμε .  Αν κάτι του αποσπάσει την προσοχή και επιχειρήσει να μας τραβήξει προς τα εκεί (πχ κάποιος άλλο σκυλί) προσπερνάμε κάνοντας το ίδιο  αλλάζουμε πάλι κατεύθυνση ώστε να κερδίσουμε πάλι την προσοχή του.
   Ο λόγος που αλλάζουμε κατεύθυνση  είναι για να του αποσπάσουμε τη προσοχή απο το ερέθισμα και να τον επαναφέρουμε στη σωστή θέση. Αν το ερέθισμα είναι κάποιος σκύλος, μπορούμε να του κάνουμε το χατήρι να γνωριστούν εφόσον τον έχουμε βάλει στη θέση "κάτσε" και προχωρήσουμε ήρεμα προς τη μεριά του- όποτε τραβάει σταματάμε και τον ξανά βάζουμε στη θέση κάτσε.
    Μπορούμε  να αλλάζουμε κάποιες φορές ξαφνικά κατεύθυνση ακόμα κι αν δε μας τραβάει. Με τις απότομες αλλαγές κατεύθυνσης  επικεντρώνουμε την προσοχή του αναγκαστικά  σε εμάς γιατί προσπαθεί να συγχρονιστεί. Και αυτό ακριβώς είναι που θέλουμε :-) . Όταν  τραβάει το λουρί, σταματάμε εντελώς σαν βράχος και συνεχίζουμε μόνο όταν ηρεμήσει και σταματήσει να μας τραβάει.

4.   Τι να προσέξουμε. Όπως είπαμε είναι  εύκολο να μάθουμε  το σκύλο να μη τραβάει, αρκεί να τηρούμε τις καθημερινές του βόλτες ώστε να εκτονώνεται. Το μόνο που πρέπει να προσέξουμε είναι πως πρέπει να έχουμε αυτοσυγκέντρωση. Το πιο συνηθισμένο λάθος είναι να ξεχνιόμαστε επειδή ίσως μας έχει γίνει ήδη συνήθεια να μας τραβάει. Δεν αφήνουμε ούτε μια φορά να μας τραβάει χωρίς να αλλάξουμε κατεύθυνση ή να σταματήσουμε. Το μόνο που χρειάζεται για να διορθώσουμε το σκύλο μας από την κακιά συνήθεια να τραβάει, είναι να μας γίνει εμάς συνήθεια να σταματάμε ή να αλλάξουμε κατεύθυνση όταν πάει να το κάνει. 
    Όταν θα αλλάζουμε πορεία  το κάνουμε ξαφνικά λέγοντάς του και ένα χαρακτηριστικό λεκτικό. Πχ μαζί! Σύντομα κάθε φορά που θα του λέμε μαζί , μηχανικά θα μας ακολουθεί. Μιλάμε και με τη γλώσσα του σώματος ώστε να του γίνει συνήθεια να μας παρακολουθεί και να μας ακολουθεί.
   Η επιβράβευση  στη βόλτα (εξωτερικοί χώροι) είναι σημαντική για να μπορέσουμε να τραβήξουμε την προσοχή του σκύλου μας απο τα τόσο ερεθίσματα που βρίσκονται εκεί δίπλα του. Θα πρέπει να ξέρει πως στην βόλτα, όταν περπατάει δίπλα μας κερδίζει το jack pot κάτι που δεν βρίσκει τις υπόλοιπες ώρες, έτσι τα μάτια και το μυαλό του θα είναι προσηλωμένα πάνω μας.

5.   Ακολουθώντας τα παραπάνω   θα έχουμε τη δυνατότητα να απολαμβάνουμε τη βόλτα μας με το σκύλο χωρίς τράβηγμα. Όμως η διαδικασία της σωστής βόλτας δε σταματάει εκεί. Εκπαίδευση σκύλου είναι κυρίως οι μικρές λεπτομέρειες. Φτάνοντας στο σπίτι ζητάμε από το σκύλο να κάτσει προκειμένου να ανοίξουμε με την ησυχία μας την πόρτα και να του ενισχύσουμε με την ευκαιρία τη συγκεκριμένη εντολή. 
      Στο σπίτι πάντως, του λέμε πάλι να κάτσει για να του βγάλουμε το λουρί και ξανά εντάξει ή σήκω. Και έτσι τελειώνει μια ευχάριστη και εποικοδομητική βόλτα!

Γ.Ξένος 
Εκπαίδευση Σκύλων με Θετική Υποκίνηση

Πολλές φορές υπάρχουν πολλοί τρόποι για να μάθουμε στο σκύλο μας ένα πράγμα. Εσείς πως μάθατε στο σκύλο σας να ακούει και να μη σας τραβάει στη βόλτα; Αφήστε τα σχόλια σας! :-)